W ramach poprzednich artykułów omawialiśmy przesłanki zwolnienia się rodzica z alimentacji pełnoletniego dziecka (np. studiującego, ale również i pracującego). Były to jednak przesłanki leżące po stronie dziecka – związane z jego aktywnością czy postawą. Ostatnie z zagadnień wynikających z art. 133 § 3 k.r.o. odnosi się do sytuacji leżącej po stronie rodzica. Zgodnie z literalnym brzmieniem wskazanego artykułu …Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem…

Opisana przesłanka jest niezależna od działania dziecka, tj. tego czy studiuje, pracuje i czy faktycznie ma możliwość samodzielnego utrzymania. Może być zatem podnoszona jako samodzielna przyczyna wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego, acz pamiętać należy, że każda sprawa ma wymiar indywidualny i do kwestii uszczerbku po stronie rodzica (czy też równolegle uszczerbku po stronie dziecka) każdy Sąd będzie podchodził indywidualnie. Docelowo, Sąd porówna kto miałby większą szansę zagwarantowania dziecku źródła utrzymania – ono samo (np. jeśli się jeszcze uczy) czy rodzic, który np. musi utrzymać również i siebie albo inne, młodsze dzieci.

Przez uszczerbek rozumie się m.in. niemożność zaspokojenia własnych potrzeb życiowych przez rodzica, w szczególności spowodowane niezawinionym i nieprzewidzianym zdarzeniem. Mowa zatem o chorobie czy wypadku, utracie pracy, powstaniu zadłużenia na skutek zdarzenia losowego etc. Również wiek rodzica ma w tym aspekcie znaczenie, w szczególności jeśli uzyskiwane przez niego świadczenie z FUS nie będzie zbyt wysokie.

Niemożliwość spełnienia świadczeń alimentacyjnych bez uszczerbku dla utrzymania własnego może mieć charakter przejściowy. W razie jej odzyskania aktualne staje się żądanie obciążenia świadczeniami zobowiązanego (vide wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 26 września 2013 r. sygn. akt II Ca 848/13). Docelowo możliwie jest zwolnienie się z obowiązku alimentacji na pewien czas np. w okresie leczenia czy poszukiwania pracy.

Wydaje się że zagadnienie zostało już mocno omówione – jeśli pojawią się jakieś zagadnienia indywidualne, proszę o kontakt z Kancelarią, bo każda sytuacja jest nieco inna od innych.

M.S.